Czy można spłacić pożyczkę wcześniej bez kosztów?

Wcześniejsza spłata pożyczki lub kredytu dla wielu osób jest wizją korzystnego uregulowania zobowiązania. W artykule rozwiewamy kwestię, czy można spłacić pożyczkę wcześniej bez ponoszenia kosztów, a także czy można odzyskać koszty poniesione w związku z obsługą zobowiązania.

Czy można wcześniej spłacić pożyczkę?

Według przepisów zawartych w art. 48 Ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim „konsument ma prawo w każdym czasie do spłaty całości lub części kredytu przed terminem określonym w umowie”. Oznacza to, że każdy pożyczkobiorca może wcześniej nadpłacić lub spłacić swoje zobowiązanie, bez obowiązku informowania o tym swojego wierzyciela.

Możliwość wcześniejszej spłaty pożyczki jest ustawowym prawem każdego konsumenta. Natomiast instytucja finansowa, która udzielała finansowania, nie może mu tego prawa odmówić.

Jakie są korzyści z wcześniejszej spłaty pożyczki?

Spłata pożyczki przed terminem, który został określony w umowie, skutkuje zwrotem wszystkich kosztów związanych ze zobowiązaniem w wysokości proporcjonalnej do okresu, o który został skrócony czas trwania umowy. Dla przykładu – jeśli pożyczka została spłacona o 3 miesiące przed terminem, wtedy pożyczkobiorca może liczyć na zwrot kosztów w wysokości odpowiadającej kwotom należnym za ten okres. Zwrot obejmuje:

• odsetki;
• prowizję za udzielenie;
• ewentualne opłaty związane z obsługą pożyczki;
• składki ubezpieczeniowe.

Czy poniosę koszty wcześniejsze spłaty pożyczki?

Instytucje finansowe mają prawo naliczać dodatkowa opłatę za przedterminowe uregulowanie należności (tzw. prowizja za wcześniejszą spłatę). W tej kwestii nie ma jednak pełnej dowolności. Prowizja za wcześniejszą spłatę pożyczki może być naliczana tylko w sytuacji, kiedy:

• oprocentowanie kredytu jest stałe w momencie spłaty;
• pozostała do uregulowania w ciągu następnych 12 miesięcy kwota, przewyższa trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw;
• kwota prowizji nie przekracza 1% spłaconej części kredytu lub 0,5% spłaconej części kredytu (w zależności od tego, jak bardzo skróci się czas trwania umowy kredytowej).

Jak sprawdzić, czy wcześniejsza spłata pożyczki się opłaca?

Jeżeli umowa pożyczki przewiduje opłatę za przedterminowe uregulowanie długu, wówczas pożyczkobiorca powinien obliczyć różnicę między prowizją za wcześniejszą spłatę, a korzyściami wynikającymi ze zwrotu odsetek i prowizji, które zostaną obniżone wskutek skrócenia okresu kredytowania.

Jeżeli różnica wypada na korzyść konsumenta, wtedy wcześniejsza spłata jest opłacalna. W przeciwnym razie warto ponownie rozważyć tę decyzję. Należy w tym miejscu podkreślić, że niektórym konsumentom może bardziej zależeć na szybkiej spłacie niż na ewentualnym wzroście kosztów finansowania.

Co zrobić, by otrzymać zwrot kosztów pożyczki spłaconej przed terminem?

Aby otrzymać zwrot proporcjonalnej części kosztów, należy złożyć wniosek do pożyczkodawcy. Wniosek powinien zawierać:

• datę i miejsce sporządzenia dokumentu;
• dane osoby, która zaciągnęła pożyczkę – imię i nazwisko, adres zamieszkania, numer PESEL, numer telefonu i adres e-mail;
• szczegóły dotyczące pożyczki – numer umowy, datę jej zawarcia, kwotę zobowiązania oraz ustalony okres spłaty;
• informacje o wcześniejszym uregulowaniu należności – datę spłaty i wysokość wpłaconej kwoty;
• wskazanie celu wniosku – prośbę o zwrot proporcjonalnej części kosztów pożyczki, takich jak odsetki, prowizja oraz inne opłaty związane z umową;
• numer rachunku bankowego, na który ma zostać przekazany zwrot;
• załączniki – na przykład kopię umowy pożyczki oraz potwierdzenie wcześniejszej spłaty, np. potwierdzenie przelewu lub wyciąg z konta;
• własnoręczny podpis.

Czy muszę muszę spłacić pożyczkę wcześniej w całości, czy mogę nadpłacać w kolejnych ratach?

Aby zmniejszyć całkowity koszt pożyczki, nie trzeba od razu spłacać całej kwoty przed terminem wskazanym w umowie. Dobrym rozwiązaniem jest również stopniowa nadpłata zobowiązania. Każda dodatkowa wpłata ponad ustalony harmonogram sprawia, że pożyczka staje się tańsza, ponieważ skraca się czas jej spłaty, a wraz z nim maleje suma naliczonych odsetek. Oznacza to, że nawet częściowa nadpłata pozwala obniżyć łączny koszt zobowiązania.

Takie rozwiązanie dotyczy oczywiście pożyczek ratalnych. W przypadku chwilówek, których okres spłaty jest krótki i zwykle rozłożony na maksymalnie dwie raty, trudno mówić o nadpłacaniu. Wówczas pożyczkobiorca może przede wszystkim uregulować swoje zobowiązanie przed upływem terminu płatności.