Zwrot prowizji przy wcześniejszej spłacie pożyczki lub kredytu
Czy w przypadku wcześniejszej spłaty kredytu lub pożyczki należy Ci się zwrot części prowizji? W artykule dowiesz się, co mówią na ten temat przepisy, kiedy należy Ci się zwrot prowizji z racje wcześniejszej spłaty zobowiązania, a także czy wcześniejsza spłata kredytu lub pożyczki wiąże się z koniecznością uiszczenia opłaty.
Kiedy mówimy o wcześniejszej spłacie kredytu lub pożyczki?
Wcześniejsza spłata zobowiązania to sytuacja, w której kredytobiorca decyduje się na uregulowanie długu przed terminem wynikającym z umowy. Powody takiej decyzji mogą być różne – od poprawy sytuacji finansowej, wzrostu wynagrodzenia, aż po zdarzenia losowe, takie jak spadek czy wygrana pieniężna. Coraz więcej osób korzysta z tej możliwości, nie zdając sobie sprawy, że oprócz skrócenia okresu spłaty mogą również odzyskać część poniesionych kosztów.
W praktyce wcześniejsza spłata kredytu lub pożyczki oznacza, że konsument nie tylko obniża całkowity koszt finansowania, ale również zyskuje prawo do wnioskowania o proporcjonalny zwrot prowizji.
Na czym polega wcześniejsza spłata kredytu?
Podpisując umowę, klient zobowiązuje się do spłaty rat w określonym terminie, uwzględniając odsetki i dodatkowe koszty. Przepisy przewidują jednak możliwość skrócenia okresu kredytowania. W takiej sytuacji można:
- całkowicie spłacić kredyt lub pożyczkę – uregulować całość zadłużenia wraz z kosztami przed czasem;
- dokonać częściowej nadpłaty – jednorazowo lub systematycznie wpłacając większe kwoty, które skrócą okres spłaty lub zmniejszą wysokość rat.
W obu przypadkach klient zyskuje prawo do zwrotu części kosztów. Instytucja finansowa musi obliczyć należną kwotę proporcjonalnie do okresu, o jaki została skrócona umowa. W praktyce oznacza to, że każdy dzień, w którym kredyt nie był już aktywny, zmniejsza koszt finansowania.
Czy instytucje finansowe mogą naliczać opłaty za wcześniejszą spłatę kredytu lub pożyczki?
Jeszcze kilka lat temu praktyką wielu instytucji finansowych było doliczanie dodatkowych kosztów w przypadku wcześniejszej spłaty. Dziś sytuacja wygląda korzystniej dla konsumentów, ponieważ większość banków i firm pożyczkowych nie stosuje już takich opłat przy kredytach udzielanych na kilka lat.
Niemniej w każdym przypadku należy dokładnie czytać umowę, ponieważ niektóre instytucje wciąż zastrzegają obowiązek utrzymania umowy przez określony minimalny czas – np. od roku do trzech lat. Po tym okresie wcześniejsza spłata jest zazwyczaj bezkosztowa. Czasem pojawiają się też dodatkowe formalności, jak np. konieczność podpisania aneksu do umowy, które może skutkować naliczeniem dodatkowych opłat.
Wcześniejsza spłata kredytu lub pożyczki – czy dostaniesz zwrot prowizji?
Prawo do zwrotu prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu zostało uznane przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w 2019 roku. Oznacza to, że konsument, który spłaci zobowiązanie przed terminem, ma prawo do proporcjonalnego obniżenia wszystkich kosztów, w tym prowizji i odsetek – nawet jeśli zostały one pobrane z góry przy podpisaniu umowy.
Aby otrzymać należny zwrot, trzeba złożyć wniosek o zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu lub pożyczki. Powinien on zawierać dane kredytobiorcy, szczegóły dotyczące spłaconego zobowiązania oraz podstawę prawną (m.in. art. 49 Ustawy o kredycie konsumenckim i orzeczenie TSUE C-383/18). Instytucja finansowa ma 30 dni na rozpatrzenie wniosku. Jeżeli odmówi, warto skorzystać z pomocy Rzecznika Finansowego lub UOKiK, a w ostateczności skierować sprawę do sądu.
Ile wyniesie zwrot prowizji?
Wysokość zwrotu prowizji z racji wcześniejszej spłaty pożyczki lub kredytu zależy od indywidualnych zapisów w umowie i momentu dokonania spłaty. Kluczowe znaczenie ma okres pomiędzy dniem faktycznej spłaty zobowiązania a terminem końcowym wynikającym z umowy. Im wcześniej nastąpiła spłata, tym większa część prowizji i innych kosztów zostanie zwrócona.
Instytucje finansowe wyliczają kwotę na podstawie proporcji – koszt całkowity dzielony jest przez liczbę dni obowiązywania umowy, a następnie zwracana jest część odpowiadająca okresowi skróconemu przez wcześniejszą spłatę. Dlatego też zwrot prowizji za wcześniejszą spłatę kredytu czy pożyczki może wynieść od kilkudziesięciu do nawet kilku tysięcy złotych, w zależności od wysokości zadłużenia i długości okresu finansowania.
